Partiya Herêmên Demokratîk (DBP) beriya 7’emîn Kongreya xwe ya Asayî ya ku wê di 12’ê çileya 2025’an de li Enqereyê bê lidarxistin, bi dirûşma “Em di bin pêşengiya îradeya teorîk û pratîk de civaka azad ava dikin” konferansek lidar dixe. Konferansa ku li avahiya Rêxistina DBP’ê ya Amedê pêk tê, Hevserokên DBP’ê Çîgdem Kiliçgûn Uçar û Keskîn Bayindir, Hevserokê Kongreya Civaka Demokratîk (KCD) Berdan Ozturk, Hevserokê Giştî yê Partiya Wekheviya Gelan û Demokrasiyê (DEM) Tuncer Bakirhan, hevşaredar, gelek nûnerên partî û rêxistinên sivîl beşdar bûn.
Li salona ku konferans lê hat lidarxistin, “Em jinên birêxistinkirî û azad em ê civakek azad ava bikin”, “Li hember şerê taybet jin jiyan azadî/Jin, jiyan, azadî li dijî şerê taybet”, “Çareseriya Demokratîk” û pankartên “Riya aştiya bi rûmet azadiya birêz Ocalan e” hatin daliqandin.
Konferans piştî hilbijartina meclîsê bi deqîqeyek rêzgirtinê destpê kir. Piştî axaftina vekirinê Hevserokê Giştî ya DBP’ê Keskîn Bayindir axivî û diyar kir ku konferans wê ji bo berxwedan û têkoşîna gelê kurd bibe diyarker. Bayindir anî ziman ku dest bi xebatên rêxistinkirinê kirine û ev xebat kolan bi kolan berdewam dikin û wiha got: “Hem li welatê me û hem jî li cîhanê dengê dînamîk a siyasetê diguhere. Pêwîste em Kurd weke saziyên Kurdistanî rêxistina xwe xurt bikin û doza xwe biparêzin. Weke gelê Kurd em bi bedelên mezin hatine van rojan û li hemberî bûyerên li Rojhilata Navîn diqewimin em ê gelê xwe biparêzin. Em ê ji gelê xwe re azadiyê amade bikin. Em weke DBP’ê li hemberî pêşengiya vê berxwedanê xwe berpirsyar dibînin.”
BAKUR Û ROJHILATÊ SÛRIYEYÊ
Bayindir bal kişand ser êrîşên li ser Bakur û Rojhilatê Sûriyê û wiha got: “Em nikarin tenê li van êrîşan temaşe bikin. Ji bo parastin û berfirehkirina destkeftiyên xwe di her qadê de em ê bixebitin. Rojava bûye hedefa dagirkeran e. Gelê kurd li dijî zîhniyeta DAÎŞ’ê pêşengiyeke mezin kir. Gelê kurd destkeftiyên xwe parast. Parastina Rojava îro tê wateya parastina destkeftiyên gelê kurd. Her kes ji bo çareseriya pirsgirêka kurd nirxandinan dike. Nêzîkatiya gelê kurd wê hem li Rojhilat hem jî li Tirkiyeyê bandora xwe bike. Ji ber vê yekê çarenûsa wan yek e. Baweriya gel bi nîqaşên çareseriyê yên li Kurdistan û Tirkiyeyê nîne. Gelê kurd li xaka xwe, li gel cîran û dostên xwe û bi mirovên azad re jiyanek bi rûmet dixwaze. Gelê kurd dixwaze vê têkoşînê biparêze, lê Tirkiye û hêzên navneteweyî dixwazin vê mînak û statuyê bifetisînin. Lewma em ê van destkeftiyan li ku bin, li çar parçeyên Kurdistanê û cîhanê biparêzin. Eger pirsgirêka kurd li Tirkiyeyê çareser bibe, divê hûn statuya Bakur û Rojhilatê Sûriyeyê nas bikin. Li wir bi êrîş û qirkirinan nikarin encamê bi dest bixin.”
Bayindir bi bîr xist ku di sala 2014’an de di êrîşên li ser Rojava de Kurdan destkeftiyên xwe parastin û serketin bi dest xistin û wiha axivî: “Gelê kurd di sala 2014’an de bi hişmendiya xwe ya welatparêzî, Kurdistanî û hêza xwe ya yekane destkeftiyên xwe parast û bi dest xist. Ew roj dîsa hat. Dem dema yekîtî û parastinê ye. Divê em hemû destkeftiyên xwe bi tifaqa kurdan biparêzin. Îro dema azadiya gelê kurd e. Werin em bi vê yekîtî, tifaq û ruhê welatparêzî van destkeftiyan biparêzin. Îro parastina destkeftiyan pêwîst e. Divê em têkoşîna xwe ya li dijî dagirkeran berfirehtir bikin. Em bi têkoşîna xwe, gelê xwe bawer dikin; em ê li hemberî van zaliman bi ser bikevin.”
Konferans bi axaftina hevseroka DBP’ê Çîgdem Kiliçgun Uçar berdewam kir.
UÇAR: MEKANÎZMAYEKE SIYASÎ TÊ FERZKIRIN
Hevseroka Giştî ya DBP’ê Çîgdem Kiliçgûn Uçar jî diyar kir ku wan di serdemên gelekî krîtîk de xebatên krîtîk meşandine. Çîgdem Kiliçgun Uçar anî ziman ku tercîha rêveberên dewletê di salên 1920’an de dema ku Komara Tirkiyeyê ava bû, yekperestî bû, yanî dema pêkhateyeke pirçandî hebû û wiha got: “Li ser jin û gelan mekanîzmayeke siyasî ji bo jin û mirovan hatiye ferzkirin. sedsal. Em dubarebûna wê serdemê dijîn. Pêşketinên hem li Sûriyê hem jî li cîhanê ji niha ve nîşan didin ku jinperestî û dij-demokratîkbûn wekhev nîne. Ji ber ku em li Tirkiyeyê 100 saliya xwe derbas dikin em di asteke pir krîtîk de ne. An wê di rêça sed salî de berdewam bike, yan jî ev arasteya sed salî ku ne bi kêrî gelan e, dê biguhere.”
Çîgdem Kiliçgun Uçar bal kişand ku li Bakur û Rojhilatê Sûriyê modelek ku hemû cîhan mînak derketiye holê û wiha axivî: “Li Rojava şoreşek pêk hat. Şoreşa jinê hebû. Li hember DAÎŞ’ê ku hêzên cîhanî dixwazin berfireh bikin û bibin hêzek, li dijî ferzkirina hemû netewe dewletan berxwedan û destkeftiyên mezin derketin holê. Ev destkeftî li ser hêzên ku dixwazin li wir bibin xwedî gotin ferzkirinekê ferz dike. Şoreşa jinê û nirxên demokratîk ên ku li wir pêk hatin HTŞ’ê bi xwe jî rê dide ku hêzên cîhanî şûna wê digirin. HTŞ ji xwe re reçeteyan peyda dike ku li wir bi makyaj derdikeve pêşberî gel. Şoreşa jinê ye ku neçar dike HTŞ’ê ji berfirehkirina wê, El Qaîde û DAÎŞ’ê cuda bê dîtin. “Gelê Sûriyê jixwe biryar daye kî dê nûnertiya wan bike.”
Çîgdem Kiliçgûn Uçar got ku wezîrê Karê Derve yê dewleta tirk Hakan Fîdan nikare biryarê bide ka dê kî nûnertiya gelê kurd û gelên din ên li Bakur û Rojhilatê Sûriyeyê bike û wiha axivî: “An dê hêzek ku berdewamiya Esed e derkeve holê û bi îradeya gelan, jinan û baweriyên ku şoreşa ku di wê tunebûnê de bi şerekî vekirî bi gelek hewldan pêk hat bi ser ketibû re, sîstemek bi vîna gelan, jinan û baweriyan bê avakirin. Guhertina ku dê li wir çêbibe wê bi xwe bandorê li Tirkiye û Rojhilata Navîn bike. Em Rojava weke erdekî biçûk nabînin. Em li Rojava wek gula ku li çolê şîn dibe dinêrin. Rojava gula sor a gelê Kurd û hemû gelên ku li wir dijîn e, ma em nehêlin ku ew bê çikandin? Berovajî vê yekê em hewl didin Rojhilata Navîn bikin baxçeyê gula sor.”
‘ÇARASERÎ AZADIYA OCALAN E’
Çîgdem Kiliçgun Uçar diyar kir ku çareseriya demokratîk a pirsgirêka kurd û aştiya bi rûmet bi azadiya Rêber Apo pêkan e û wiha got: “Em dixwazin dînamîk û hêza demokratîk a civakê ya ku wê hêza çareseriya her yek ji pirsgirêkan derxe holê. Pirsgirêkên sedsalan ên ku Tirkiyeyê jiyaye û li ser gelan ferz kiriye. Tirkiye dibêje qeyranên ku tê jiyîn ji ber pirsgirêka Kurd in û ji bo veşêrin fikreke din nabîne. Lewma çareseriya demokratîk a pirsgirêka Kurd pirsgirêka sereke ya Tirkiyeyê ye. Em bang li partiyên siyasî yên li vî welatî, beşên civakî yên xwedî gotin û girseyên demokratîk dikin ku ne di cîhana tirsê ya desthilatdariyê de, bi wê siyaseta ku ji aliyê DBP û DBP’ê ve hatiye îşaret kirin heta sêyem, rûyê xwe xurt bikin. Partiya DEM û hêzên tifaq û demokrasiyê bi wan re tevdigerin. Pirsgirêka kurd êdî ne pirsgirêkek e ku tenê li ser podiumê an jî dema ku ew di tengasiyê de bin biaxivin. Ger hûn bipirsin gava yekem a avakirina demokratîk a Tirkiyeyê çi ye; Çareseriya demokratîk a pirsgirêka kurd e. Çareseriya demokratîk a pirsgirêka Kurd misogerkirina azadiya Rêberê Gelê Kurd Abdullah Ocalan e. Di vê têkoşînê de em ne bi tenê bûn. Ji bo azadiya birêz Ocalan û demokrasiya welat em amade ne ku çi ji destê me tê bikin.”
Konferans ji çapemeniyê re girtî berdewam dike.
