3 roj li ser merasîma îmhakirina çekan a ku gerîlayan di 11’ê Tîrmehê de li herêma Raperînê lidar xist derbas bûn, lê bandora Şikefta Casenê hîn jî berdewam dike. Ev herêm ku zû bû cihekî ziyaretê, bala dezgehên çapemeniyê kişandiye. Yekser piştî merasîmê bi rojekê em çûn herêmê û me dît kamera ji berê ve li ber deriyê şikeftê rêz bibûn. Peyvên ku Şikefta Casenê, ku di dîrokê de bûye warê gelek berxwedanan, herî baş vedibêjin ‘stargeh’ û ‘jîngeh’ in, ku tê wateya “cihekî ku diparêze û xwedî dike”. Di serdemên bihurî de xelkê herêmê ji bo parastina xwe ji êrîşan xwe li vê şikeftê ragirtine. Ev şikeft, ku dikare bi qasî 100 kesan bihewîne, li milê rast û hember bi zinarên bilind hatiye pêçan. Li milê çepê yê şikeftê ku xwedî qadeke biçûk a deşte, geliyek kûr heye û zinarên asê hene. Gihiştina wê pir zehmet e, ji bilî rêyeke wesayîtan, ku tê bawerkirin ku vê dawiyê hatiye çêkirin.
DAYIK EWLADÊN XWE BI TENÊ NEHIŞTIN
Platforma mezin a ku ji bo merasîma mezin a 11’ê Tîrmehê hatibû amadekirin, li ser keviya zinaran, li cihê ku deşt û geliyê digihêjin hev, hatibû danîn. Her kesî bêhna xwe girtibû û li benda gerîlayên ku dê di demek nêzîk de hilkişin ser platformê, mabûn. Ev cihê merasîmê ne tenê nûnerên beşên civakî yên cûda anî cem hev; her wiha nûnerên partiyên Kurd ên ku bi salan nekarîbûn bicivin, medyaya navneteweyî û heta aliyên ku nîv sedsalek li dijî wê têkoşîn dikirin jî anî cem hev. Helbet meraq û sedemên her kesê hatî cuda bûn. Hin ji wan ji bo şahidiya têkoşînê, hin ji bo fêmkirinê û yên din jî ji bo parvekirina êşa xwe li wir bûn. Yek ji kesayetên herî berbiçav ên merasîmê dayikên ji Şengal, Dayikên Şemiyê û Sûrê bûn, çavên wan tijî hêsir bûn lê serê wan bilind bû. Helwesta wan xwedî wateyek kûr bû. Ev şehrezayiyek bû ku ji êşa windakirina ewladên xwe hatibû çêkirin, ku ji salên bendewariya sebir û dilsoziya ji dil a ji bo têkoşînê hatibû derxistin. Hinan ewladên xwe bi destên xwe veşartin, hinên din jî bi salan li benda agahiyek ji wan bûn. Hinan ji bo zarokên xwe gorek jî tunebû. Lê hemûyan parçeyek ji dilê xwe xistin nava vê têkoşînê. Mafê wan ê herî mezin hebû ku di wê qadê de bin. Dîtina şervanên ku ji dilê çiyê derdikevin, girêdanek bi wan re çêkin, hîskirina ku ew beşek ji wan in… Ev dayik jinên ku ji bo azadiyê ji zarokên xwe xatir xwestine bûn û tevî êşa ku li pey wan hat jî, dev ji têkoşînê bernedane. Ew jinên ku ji rêya xwe derneketine, tevî ku di qutiyan de hestî dane wan. Ji bilî şehrezayiyê, jiyan bi êşek wisa û dîsa jî beşdarbûna berxwedanê çi dikare bibe?
KIRDEYÊN SÊ NIFŞÊN TÊKOŞÎNÊ
Ne tenê dayik, di heman demê de kirdeyên ji sê nifşan jî li cihê merasîmê kom bibûn. Nifşa nû ku têkoşînê zindî dihêle û jinên ji nifşên berê yên ku ezmûnên xwe parve dikirin, garantorên rastîn a merasîmê bûn. Tişta ku van jinên ji erdnîgarî û zemîna têkoşînên cuda li Şikefta Casenê (dibe ku cara ewil navê wê bihîstibin) anîn cem hev. xemgîniya wan a hevpar bû. Hinan jixwe bi hemêzek germ, hinan bi mêzekirinek ji dûr ve û hinan jî bi sohbetên kurt di ruhê hevpar de gihiştibûn hev. Dayikên Aştiyê, pêşengên tevgera jinan, siyasetmedar, rojnamevan, nivîskar, rewşenbîr û jinên akademîsyen amade bûn. Ew hêsirên ku di çavên wan de diherikîn digirtin; ne ji qelsiyê, berevajî wan hêza hilgirtina êşê û mirovmayînê nîşan da. Ew ê kêliyek din wateya xwe di hestên ku bên jiyîn de, derkeve holê. Jinên ji sê nifşan, bi têkoşîna ku heta niha kirine serbilind in, amadekariya xwe dikirin ku berpirsiyariya pêvajoya nû ya ku dê di merasîmê de were ragihandin bigirin ser xwe. Hemû çav li ser 56 pêlekanên ku ber bi deriyê Şikefta Casenê ve diçûn, bûn. Dil bi lez lê didan, mîna ku bi kêliyê re ketibin pêşbirkê.
ESALET Û ŞOREŞA KU DIMEŞE
Saet di 11:20’an de, anonsên pêşîn hatin kirin: “Ne dirûşme û ne çepik…” wê nebana. Dengê girseyê yê ku demek berê hatibû girtin, cihê xwe da bêdengiyeke kûr. Çavên her kesî, ji bilî şandeya dewletê û çend rojnamevanên qure, li ser pêleka jorîn bûn. Li ser gotina ‘Ew tên’ agahî di nav çend saniyan de li seranserê girseyê belav bû. Koma gerîla ya 30 kesî, bi pêşengiya Hevseroka Konseya Rêveber a KCKê Besê Hozat, bi gavên giran dest bi daketina ji 56 pêlekanan kir. Li hemberî heybeta wan dil bi lez lêdida. Bêdengî bi “tîlîliya” dayikan xirab bû. Piştre dirûşme û çepik hatin. Ev deng tekane dikarîbû girêdana girseya li wir a bi şervanan re nîşan bide. Rêyek kodkirî ya îfadekirina piştgiriyê bû. Sohbeta rasterast, têkilî û hembêzkirin qedexe bûn. Dem di wê kêliyê de cemidî bû. Tiştê ku hat jiyîn îfadeya herî kûr a dilsozî, serbilindî û rûmetê bû. Besê Hozat û şervanên jin, bi hilgirtina mîrata berxwedana Gulnaz Karataş û sekna esîl a Sakîne Cansiz, bi guliyên xwe yên dirêj ku li ser bejna xwe de berdabûn, serê jinên Kurd careke din ber bi ezman ve bilind kirin. Rêber Ocalan got, “Civakek ku jinên wê ne azad bin nikare azad be. Şoreşeke ku nikaribe jinan azad bike ne şoreş e. Şoreşa me şoreşa jinan e” û rêya têkoşînê nîşanî jinan dabû. Ji ber vê şoreş li hember me bû; bi hêza rabirdûyê xwedîkirî, ber bi destpêkek nû ve dimeşiya.
CIHÊ ÇEKAN DI DOKTRÎNA BERXWEDANA KURDAN DE
Besê Hozat piştî silavkirina beşdaran, nivîsek ku armanca koma “Civaka Aştî û Demokratîk” ji bo çi çekên xwe îmha dikin rave dikin, xwend. Piştre nivîs bi Kurdî hat xwendin. Piştre komê bi dorê çek û palasqeyên xwe danîn nava agirdana mezin a ku anîn cihê merasîmê. Yek ji kêliyên di merasîmê de nayên jibîr kirin, gava ku çek hatin şewitandin bû. Bi salan e, van çekan gel û welat li dijî êrîşên qirkirinê parastine, hebûna Kurdan misoger kirine. Niha, ji bo destpêkirina qonaxeke nû ya têkoşînê, ew çek radestî agir dihatin kirin. Gulnaz Karataş di sala 1992’yan de, di bersiva banga teslîmbûnê de, çeka xwe li keviran xistiye şikandiye û dûv re xwe ji zinarekî avêtiye. Di dîroka berxwedana Kurdan de gelek mînakên vê yekê hene. Di doktrîn an baweriya berxwedana Kurdan de, çek nayên teslîmkirin.
ŞOPÊN MEQABAN LI SER 56 PÊLEKAN
Şervanên ku çekên xwe ji bo destpêkek nû danîn, niha dora wan hatibû ku vegerin. Gelek ji beşdaran, bi hêviya ku çend saniyeyên din wan bibînin, belkî ji bo ku çavên wan li hev bikevin, hewl dan biçin nêzîkî wan. Vê carê jî şervanan bi awayekî rêz di pêlekanan de derketin û çûn. Vê carê dayikan ji bo xatirxwestinê tilîlî kirin. Tevî hemî hişyariyan jî ev tilîlî heta ku gerîla di nav çiyê de winda bûn berdewam kirin. Û hêsirên ku beriya merasîmê hatibûn girtin, niha bi awayekî azad diherikîn.
56 pêlekanên ku ber bi Şikefta Casenê ve diçûn, şopa meqabên ku di vê axê re derbas bûne hiştin. Tovên pêşîn ên aştiyê li herêma ku merasîm lê pêk hat, hatin çandin.
Bê guman, rê bi dawî nebûye. Lê niha, rê vebûye ku bi coş, eşqeke kolektîf û hêviyê di vê rêyê de bimeşin. Êşa di dilê dayikan de derbas nebû, ew hîn jî digel bîranînên rabirdûyê dimîne. Lê niha, di nav wê êşê de rûmet û serbilindî heye.
