Sêşem, 10 Adar 2026
  • Ji Bo Min
  • Favoriyên Min
  • Tomarên Min
  • Dîtinên Min
  • Blog
Video
Podcast
Zindî
Arşîv
Neşeriya Çalakiyan
Stêrk TV
  • DESTPÊK
  • ROJANE

    Dayika girtî Omer Hayrî Konar jiyana xwe ji dest da

    Ji aliyê Stêrk TV

    Temellî: Bendewariya her kesî qanûneke înfazê ya wekhev e

    Ji aliyê Stêrk TV

    Ji Stenbolê ji bo Newroza ‘Azadî û Yekîtiyê’ bang

    Ji aliyê Stêrk TV

    DYE’yê ji bo Bakurê Kurdistanê hişyariya seyahetê da!

    Ji aliyê Stêrk TV

    Newroza 2026’an wê bi dirûşma ‘azadî û yekîtî’ were pêşwazîkirin

    Ji aliyê Stêrk TV

    Li Bexdayê dronek ket baxçê malekê

    Ji aliyê Stêrk TV
  • KURDISTAN

    Logoya Hevpeymaniya Hêzên Siyasî yên Rojhilatê Kurdistanê diyar bû

    Ji aliyê Stêrk TV

    Endamê CPT Osman: Artêşa Tirk baregehên nû li Başûrê Kurdistanê ava dike

    Ji aliyê Stêrk TV

    Nobeta li Mexmûrê di roja 964’an de berdewam dike

    Ji aliyê Stêrk TV

    Çiyayê Benî Herîr hat bombekirin

    Ji aliyê Stêrk TV

    Deklarasyon: Agirê Newrozê bi îradeya yekîtiya neteweyî gur dibe

    Ji aliyê Stêrk TV

    Strana Newrozê hate nasandin: Newroza Serfiraziyê

    Ji aliyê Stêrk TV
  • JIN

    Rapora Dîlan Karaman: Mirin di encama dorpêçeke pir qatî pêk hatiye

    Ji aliyê Stêrk TV

    Li Mala Kurdan a Moskowê şahiya 8’ê Adarê hat lidarxistin

    Ji aliyê Stêrk TV

    Ji Komuna Jinan a Jina Emînî şahiya 8’ê Adarê

    Ji aliyê Stêrk TV

    Li Tambov û Saratovê 8’ê Adarê hat pîrozkirin

    Ji aliyê Stêrk TV

    Zozan Çewlig: Bi ruhê ‘Jin, Jiyan, Azadî’ em ê têkoşîna xwe bi ser bixin

    Ji aliyê Stêrk TV

    Li Montevideoyê peyama piştevaniya enternasyonalîst hate dayîn

    Ji aliyê Stêrk TV
  • ÇAND Û HÛNER

    Şeva fîlman a Rojên Çanda Jinên Kurd ên Berlînê bi dawî bû

    Ji aliyê Stêrk TV

    Li Berlînê Rojên Çanda Jinên Kurd: Sembola bîra kolektîf, Govend

    Ji aliyê Stêrk TV

    Hunermendên jin: Xeta YPJ’ê ya herî pîroz e

    Ji aliyê Stêrk TV

    Pirtûka ‘Li Rojhilata Navîn krîza şaristaniyê û çareseriya şaristaniya demokratîk’ êdî bi Spanî ye

    Ji aliyê Stêrk TV

    Hejmara destpêkê ya rojnameya Komînal derket

    Ji aliyê Stêrk TV

    Li Heidelbergê konseran piştgiriyê ya ji bo Rojava

    Ji aliyê Stêrk TV
  • CÎHAN
  • YÊN DIN
    • Gotar
    • Civak
    • Rojava
    • Gotar
  • 🔥
  • HEMÛ BAJAR
  • BEHDÎNAN
  • STENBOL
  • AMED
  • ENQERE
  • QAMIŞLO
  • ROJEV
  • KOBANÊ
  • WAN
  • ŞENGAL
  • HESEKÊ
  • ŞIRNEX
  • MÊRDÎN
  • RIHA
  • LEZGÎN
  • ÊLIH
  • COLEMÊRG
Nûçeyên Lezgîn
Li Şedadê êriş: Zarokek hat qetilkirin, bav û birayê wî birîndar bûn
Li Hewlêrê bi drone êrîşî otêlekî hat kirin
Gundiyên li dijî projeya GES’ê li ber xwe didin: ‘Em dest ji mêrgên xwe bernadin’
Bircên weşanê yên li Çiyayê Zimanko hate bombekirin
Bêçekkirina Şengalê xizmeta dijminên mirovahiyê ye
Dîtina TîpanAa
Stêrk TVStêrk TV
  • Kurdistan
  • Jin
  • Çand û Hûner
  • Cîhan
  • Rojava
  • Rojane
  • Cîhan
  • Civak & Ekolojî
  • Zanist
  • Ji Bo Min
  • Dîtinên Min
  • Tomarên Min
  • Favoriyên Min
Bigere
  • Kategorî
    • Kurdistan
    • Jin
    • Ciwan
    • Çand û Hûner
    • Cîhan
  • BAJAR
    • HEMÛ BAJAR
    • AMED
    • STENBOL
    • QAMIŞLO
    • ŞEHBA
    • REQA
    • WAN
  • JI BO TE
    • Ji Bo Min
    • Tomarên Min
    • Favoriyên Min
    • Dîtinên Min
  • RÛPEL
    • Podcast
    • Video
    • Wêne
    • Gotar
Hesabê we heye? Têketin
Me bişopîne
© Mafên belavkirinê li ba Stêrk TV parastî ne 2024. Hemû maf parastî ne.
Stêrk TV > Blog > Gotar > Li ser rojev û têgeha ‘’Sê Qutubên Sar’’
Gotar

Li ser rojev û têgeha ‘’Sê Qutubên Sar’’

Stêrk TV
Stêrk TV Dîroka nûkirinê: 9. Kanûn 2025 Dema xwendinê: 5 dq.
Parvekirin

Pirsgirêkên ewlehiyê ji hev cuda nînin, komstêran çêdikin, di navbera wan de hiyerarşiyek çêdibe, lewra pirsgirêka mezintir û berfirehtir dike bindestê yên din. Di dema Şerê Sar de ew metirsiya pevguhertina nukleerî bû, di serdema piştî şer de ew xetera terorê bû. Di salên 2010’an de Guhertina avhewa dest pê kir ku di navendê de cih bigire, lê di van demên dawî de dijberek din a eşkere ji bo statûya “megatehdît” dijminatiya di navbera hêzên mezin de ye.  Guhertina avhewa û pêşbaziya hêzên mezin naha ji bo serdestiya cîhanî hevrikiyê dikin. Li gora kîjan ji herduyan serdest be, xetereyên mayî dê bikevin bin sîya wê ya semantîk û di dawiyê de jî burokratîk.

Têgeha “Sê qutubên Sar” (an “Sê Qutub”) hîna di civakên siyasî û zanistî yên cîhanî de şîroveyek zelal wernegirtiye. Ji bo hinekan, wek nimûne, ji bo avhewanas û cemednasên ji welatên “Herêma Hîmalaya Mezin”, em li ser tenê yek qutbê sar – Himalayas diaxivin. Van zanyaran bi giranî bi faktorên ku bandorê li helîna cemedên li vê rêze çiyayî dikin, û hem jî encamên klîmîkî û sosyo-aborî yên vê pêvajoyê ji bo welatên Asyayî re eleqedar in. Ji bo nûnerên din ên zanistên xwezayî, girîng e ku têkiliyek di navbera pêvajoyên xwezayî û avhewa yên ku li Arktîk, Antarktîk û Himalayan diqewimin de were saz kirin da ku modelek avhewa ya gerdûnî biafirînin. Dê ji bo dîplomat û zanyarên siyasî yên navneteweyî balkêş be ku bibînin ka çawa ezmûna erênî ya hevkariyê di warê zanistî û di warê parastina jîngehê de, ku li Arktîk û Antarktîkê hatî berhev kirin, dikare li Hîmalaya û Tîbetê were sepandin û çiqas ji bo çareseriyê kêrhatî be.

Lêbelê, ramana lêkolînek berfireh a rola her sê qutuban di pêvajoyên xwezayî û avhewa yên li ser gerdûnê de qet pêk nehat. Hîn jî projeyek zanistî ya navneteweyî ya girîng tune ye ku lêkolînê bike nav hemî “Sê Qutuban” û hemî cûrbecûr pêvajoyên ku di wan de diqewimin bi hev ve girêbide. Di heman demê de ne gengaz bû ku hewlên zanyarên ji welatên herêma “Qutubê Sêyemîn – Himalayas” û lêkolînerên ji herêmên din werin yek kirin ku bi hev re herî kêm yek qutubê lêkolîn bikin. Bi vî rengî, hevkariya di navbera zanyarên Çînî û Hindî de li seranserê “Sê Qutub” di astek sembolîk de dimîne.

Di heman demê de, di van salên dawî de, bi taybetî bi zêdebûna rageşiya li du qutubên – Bakur û Hîmalaya – li Hindistan, Çîn, Rûsya û hin welatên Ewropaya Bakur, têgeha “Sê Qutub” populerbûna xwe bi dest dixe, ku ne ew qas lêkolîna pêvajoyên xwezayî û avhewa yên li van herêman e, çiqasî teşwîqkirina hevkariyê di navbera dewletên ku di pirsgirêkên Arktîk, Antarktîk û Hîmalaya-Tîbetan de cih digirin.

Versîyona  rûsî ya vê konseptê yek ji karên xwe yên herî girîng dibîne ku îmkana bikaranîna ezmûna hevkariya Arktîk û Antarktîkê ji bo baştirkirina têkiliyên di navbera Hindistan û Çînê de, di nav de çareserkirina nakokiyên axê di navbera wan de li Tîbetê biafrîne.

Ji ber vê yekê ku endamên “kevn” ên BRICS – Brezîlya û Afrîkaya Başûr – di lêkolîna Antarktîkê de xwedî ezmûnek demdirêj in û eleqeyek zêde nîşanî Arktîkê didin, û “nûhatî” yên vê komeleya entegrasyonê jî di nav de Îmarat, Misir, Erebistana Siûdî ne û Îran, ku dixwazin beşdarî lêkolîna “Sê Qutub” (û hin ji wan Arktîkê) bibin. Projeya “Sê Qutub” xwedî perspektîfek pir rast e ku bibe sedemek hevpar ji bo vê komeleyê, cûreyek “entegrator”  û “ajoker” ya BRICS ji bo pêşerojek pêşbînîkirî. Wek ji hêla nûnerên rêveberîya Rusya yê ve hatîye dîyar kirin di sala serokatiya Rûsyayê ya BRICS de wê însiyatîfê bixin destên xwe.

Têgeha “Sê Qutubên Sar” ramanek e ku pêşniyar dike ku sê herêmên li ser rûyê erdê hene ku germahiya herî sar e. Ev dever bi gelemperî li Antarktîka, Gronland û Sîbîryayê (Yukaghir Plateau) ne. Ew cîhên herî sar ên li ser gerdûnê tên hesibandin.

Ji me agahî bistîne!

Eger tu bibî abone em ê nûçeyên lezgîn yekser ji maîla te re bişînin.
Eger tu bibî abone te we wateyê ku tu Polîtikaya Malpera Me dipejînî û dîsa tê wê wateyê ku tu Şert û Mercên me qebûl dikî. Tu kendî bixwazî dikarî ji abonetiyê derkevî
Çi Difikirî?
.0
.0
.0
.0
.0
.0
Nûçeya Berê Mîhrîcana Orkêş a Muzîkê ya 3ˊyemîn dest pê kir
Nûçeya Pişt re ROJEVA 9’Ê KANÛNA 2025’AN
Nirxandinek Bike Nirxandinek Bike

Nirxandinek Bike Cancel reply

You must be logged in to post a comment.

Me Bişopîne!

Tu dikarî li ser gelek platforman rûpelên me bişopînî.
FacebookBiecibîne
TwitterBişopîne
PinterestPîn bike
InstagramBişopîne
YoutubeSubscribe
TiktokBişopîne
TelegramBişopîne
Google NewsBişopîne
LinkedInBişopîne
- Frekans -
Ad image
- Frekans -
Ad image

Navarokên Li Pêş

Li Helebê çalakiya hunerî ya ji bo azadiya Rêber Apo

Yekitiya Jinên Ciwan li bajarê Helebê bi rêya çalakiyek hunerî piştgiriya xwe ji Banga Aştî…

Ji aliyê Stêrk TV

Bijîşkên Silêmaniyê daxwaza çûyîna Rojava kirin

Bijîşkên Silêmaniyê daxwaz ji Hikûmeta Herêma Kurdistanê kirin ku rê ji bo wan bê vekirin…

Ji aliyê Stêrk TV

‘Pêwîstiya faşîzma Tirk ji bo mayînê bi tunekirina azadîxwazan heye’

Rewşenbîr û mamosteyên zanîngehan li dijî êrişên dewleta Tirk a faşîst ên li ser rojavayê…

Ji aliyê Stêrk TV

Ev jî di be ku bala te bikşînin

Rojhilata Navîn bi çi dikeve sala nû?

Ji aliyê Stêrk TV

Îmralî; Fenomenolojiya Gravê (12)

Ji aliyê Nurhaq GULBAHAR

Rûsya û Rêxistina Dewletên Tirkîaxêv

Ji aliyê Stêrk TV

Îmralî; Dahurandina pergalê ye -11-

Ji aliyê Nurhaq GULBAHAR
Ya Berê Ya Pişt re
Stêrk TV
Stêrk TV
Stêrk TV

Li Ser Şopa Heqîqetê

Stêrk TV kanaleke pirziman ya nûçeyan e. Zimanê sereke ya kanalê kurdî ye. Kanal bi van zimanan nûçeyan diweşîne; kurmancî, soranî, goranî, hewramî, dimilî û îngilîzî.

Facebook Twitter Youtube Rss Medium
Kategorî
  • Kurdistan
  • Rojane
  • Çand û Hûner
  • Cîhan
  • Jin
  • Civak & Ekolojî
  • Zanist
Rûpel
  • Têkîlî
  • Frekans
  • Derbarê me de
  • Şert û Merc
  • Rêgezên Malperê
  • Kar Xwestin
  • Kunye

© Stêrk TV. Hemû mafê wê parastîne

adbanner
AdBlock Asteng Dike
Malpera me de reklam hene, ji ber vê sedemê malpera me bixin listeya spî ya AdBlock'ê
Temam, ez ê li listeya spî zêde bikim
Hûn bi xêr hatin

Têkevin hesabê xwe

Te paroleya xwe jibîr kir?