În, 24 Nîsan 2026
  • Ji Bo Min
  • Favoriyên Min
  • Tomarên Min
  • Dîtinên Min
  • Blog
Video
Podcast
Zindî
Arşîv
Neşeriya Çalakiyan
Stêrk TV
  • DESTPÊK
  • ROJANE

    Li Wanê di bin çavan de êşkence: Îfadeya 13 polîsan hatin girtin

    Ji aliyê Stêrk TV

    DEM Partî: Em êşên 111 salan parve dikin

    Ji aliyê Stêrk TV

    KNK: Jenosîda bi destê Împaratoriya Osmanî pêk hatî, divê bê qebûlkirin

    Ji aliyê Stêrk TV

    Salek û 6 meh cezayê girtîgehê li rojnamevan Mehmet Uçar hate birîn

    Ji aliyê Stêrk TV

    Têkildarî Serokê berê yê Koreya Başûr Yoon 30 sal cezayê girtîgehê tê xwestin

    Ji aliyê Stêrk TV

    Ji DBP’ê daxuyaniya 24’ê Nîsanê: ‘Ji bo aştiya civakî rûbirûbûn şert e’

    Ji aliyê Stêrk TV
  • KURDISTAN

    Dilê Pîroz ê Şengalê û Parêzgeha Melekê Baranê: Pîrê Ewra

    Ji aliyê Stêrk TV

    Desteya Mafên Mirovan serdana rojnamevan Şêrwanî kir

    Ji aliyê Stêrk TV

    Li Hewlêrê êrîşî baregeha Sazmanî Xebat hat kirin

    Ji aliyê Stêrk TV

    Li Elbakê êşkenceya polîsan hat şermezar kirin

    Ji aliyê Stêrk TV

    Rapora UNESCO’yê: Xwendekarên keç dubare di bîrkariyê de paş dikevin

    Ji aliyê Stêrk TV

    Ji bo Mehmet Konûr piştî 32 salan konê sersaxiyê hate vedan

    Ji aliyê Stêrk TV
  • JIN

    Di lêpirsîna Gulistan Dokû de daneyên nû derketin holê

    Ji aliyê Stêrk TV

    Meryem Dadiyan hate binçavkirin

    Ji aliyê Stêrk TV

    Li ber Edliyeya Stenbolê bang: Ji bo Gulistan Doku edalet

    Ji aliyê Stêrk TV

    Li Zanîngeha Mûnzûrê ji bo Gulistan Doku meşek girseyî hat lidarxistin

    Ji aliyê Stêrk TV

    Êrişên li Bakurê Kurdistanê zêde bûne li Mexmûrê hatin şermezarkirin

    Ji aliyê Stêrk TV

    Hêza Jinan a Ermen: Hevrêya me Talar şehîd bû

    Ji aliyê Stêrk TV
  • ÇAND Û HÛNER

    3’yemîn Festîvala Fîlmên Kurdî ya li Dusseldorfê bi merasîma xelatdayînê bi dawî bû

    Ji aliyê Stêrk TV

    Nivîskara Kurd Meral Şîmşek beşdarî Festîvala Wêjeyê ya Munchenê dibe

    Ji aliyê Stêrk TV

    Peyamên hevgirtinê yên ji bo banga ‘Aştî û Civaka Demokratîk’ bû pirtûk

    Ji aliyê Stêrk TV

    Tev-Çand Ewropa hunermend Elî Mansûr bi bîr anî

    Ji aliyê Stêrk TV

    Hunermend Elî Mensûr jiyana xwe ji dest da

    Ji aliyê Stêrk TV

    Di Cannesê de 21 fîlm dê ji bo ‘Palmiya Zêrîn’ pêşbaziyê bikin

    Ji aliyê Stêrk TV
  • CÎHAN
  • YÊN DIN
    • Gotar
    • Civak
    • Rojava
    • Gotar
  • 🔥
  • HEMÛ BAJAR
  • BEHDÎNAN
  • STENBOL
  • AMED
  • ENQERE
  • QAMIŞLO
  • ROJEV
  • KOBANÊ
  • WAN
  • ŞENGAL
  • HESEKÊ
  • ŞIRNEX
  • MÊRDÎN
  • RIHA
  • LEZGÎN
  • ÊLIH
  • COLEMÊRG
Nûçeyên Lezgîn
Li Hewlêrê zarokan dayik û bavê xwe qetil kirin, cenazeyên wan mehekê li malê veşartin
Dewleta Tirk êrîşî sivîlên ku vegeriyan Serêkaniyê kir
Li Hewlêrê droneyek hate xistin
Îranê pêla binçavkirinê da destpêkirin
Li Çemçemalê zaroka ku êşkence lê hatibû kirin, jiyana xwe ji dest da
Dîtina TîpanAa
Stêrk TVStêrk TV
  • Kurdistan
  • Jin
  • Çand û Hûner
  • Cîhan
  • Rojava
  • Rojane
  • Cîhan
  • Civak & Ekolojî
  • Zanist
  • Ji Bo Min
  • Dîtinên Min
  • Tomarên Min
  • Favoriyên Min
Bigere
  • Kategorî
    • Kurdistan
    • Jin
    • Ciwan
    • Çand û Hûner
    • Cîhan
  • BAJAR
    • HEMÛ BAJAR
    • AMED
    • STENBOL
    • QAMIŞLO
    • ŞEHBA
    • REQA
    • WAN
  • JI BO TE
    • Ji Bo Min
    • Tomarên Min
    • Favoriyên Min
    • Dîtinên Min
  • RÛPEL
    • Podcast
    • Video
    • Wêne
    • Gotar
Hesabê we heye? Têketin
Me bişopîne
© Mafên belavkirinê li ba Stêrk TV parastî ne 2024. Hemû maf parastî ne.
Stêrk TV > Blog > Gotar > Li ser rojev û têgeha ‘’Sê Qutubên Sar’’
Gotar

Li ser rojev û têgeha ‘’Sê Qutubên Sar’’

Stêrk TV
Stêrk TV Dîroka nûkirinê: 9. Kanûn 2025 Dema xwendinê: 5 dq.
Parvekirin

Pirsgirêkên ewlehiyê ji hev cuda nînin, komstêran çêdikin, di navbera wan de hiyerarşiyek çêdibe, lewra pirsgirêka mezintir û berfirehtir dike bindestê yên din. Di dema Şerê Sar de ew metirsiya pevguhertina nukleerî bû, di serdema piştî şer de ew xetera terorê bû. Di salên 2010’an de Guhertina avhewa dest pê kir ku di navendê de cih bigire, lê di van demên dawî de dijberek din a eşkere ji bo statûya “megatehdît” dijminatiya di navbera hêzên mezin de ye.  Guhertina avhewa û pêşbaziya hêzên mezin naha ji bo serdestiya cîhanî hevrikiyê dikin. Li gora kîjan ji herduyan serdest be, xetereyên mayî dê bikevin bin sîya wê ya semantîk û di dawiyê de jî burokratîk.

Têgeha “Sê qutubên Sar” (an “Sê Qutub”) hîna di civakên siyasî û zanistî yên cîhanî de şîroveyek zelal wernegirtiye. Ji bo hinekan, wek nimûne, ji bo avhewanas û cemednasên ji welatên “Herêma Hîmalaya Mezin”, em li ser tenê yek qutbê sar – Himalayas diaxivin. Van zanyaran bi giranî bi faktorên ku bandorê li helîna cemedên li vê rêze çiyayî dikin, û hem jî encamên klîmîkî û sosyo-aborî yên vê pêvajoyê ji bo welatên Asyayî re eleqedar in. Ji bo nûnerên din ên zanistên xwezayî, girîng e ku têkiliyek di navbera pêvajoyên xwezayî û avhewa yên ku li Arktîk, Antarktîk û Himalayan diqewimin de were saz kirin da ku modelek avhewa ya gerdûnî biafirînin. Dê ji bo dîplomat û zanyarên siyasî yên navneteweyî balkêş be ku bibînin ka çawa ezmûna erênî ya hevkariyê di warê zanistî û di warê parastina jîngehê de, ku li Arktîk û Antarktîkê hatî berhev kirin, dikare li Hîmalaya û Tîbetê were sepandin û çiqas ji bo çareseriyê kêrhatî be.

Lêbelê, ramana lêkolînek berfireh a rola her sê qutuban di pêvajoyên xwezayî û avhewa yên li ser gerdûnê de qet pêk nehat. Hîn jî projeyek zanistî ya navneteweyî ya girîng tune ye ku lêkolînê bike nav hemî “Sê Qutuban” û hemî cûrbecûr pêvajoyên ku di wan de diqewimin bi hev ve girêbide. Di heman demê de ne gengaz bû ku hewlên zanyarên ji welatên herêma “Qutubê Sêyemîn – Himalayas” û lêkolînerên ji herêmên din werin yek kirin ku bi hev re herî kêm yek qutubê lêkolîn bikin. Bi vî rengî, hevkariya di navbera zanyarên Çînî û Hindî de li seranserê “Sê Qutub” di astek sembolîk de dimîne.

Di heman demê de, di van salên dawî de, bi taybetî bi zêdebûna rageşiya li du qutubên – Bakur û Hîmalaya – li Hindistan, Çîn, Rûsya û hin welatên Ewropaya Bakur, têgeha “Sê Qutub” populerbûna xwe bi dest dixe, ku ne ew qas lêkolîna pêvajoyên xwezayî û avhewa yên li van herêman e, çiqasî teşwîqkirina hevkariyê di navbera dewletên ku di pirsgirêkên Arktîk, Antarktîk û Hîmalaya-Tîbetan de cih digirin.

Versîyona  rûsî ya vê konseptê yek ji karên xwe yên herî girîng dibîne ku îmkana bikaranîna ezmûna hevkariya Arktîk û Antarktîkê ji bo baştirkirina têkiliyên di navbera Hindistan û Çînê de, di nav de çareserkirina nakokiyên axê di navbera wan de li Tîbetê biafrîne.

Ji ber vê yekê ku endamên “kevn” ên BRICS – Brezîlya û Afrîkaya Başûr – di lêkolîna Antarktîkê de xwedî ezmûnek demdirêj in û eleqeyek zêde nîşanî Arktîkê didin, û “nûhatî” yên vê komeleya entegrasyonê jî di nav de Îmarat, Misir, Erebistana Siûdî ne û Îran, ku dixwazin beşdarî lêkolîna “Sê Qutub” (û hin ji wan Arktîkê) bibin. Projeya “Sê Qutub” xwedî perspektîfek pir rast e ku bibe sedemek hevpar ji bo vê komeleyê, cûreyek “entegrator”  û “ajoker” ya BRICS ji bo pêşerojek pêşbînîkirî. Wek ji hêla nûnerên rêveberîya Rusya yê ve hatîye dîyar kirin di sala serokatiya Rûsyayê ya BRICS de wê însiyatîfê bixin destên xwe.

Têgeha “Sê Qutubên Sar” ramanek e ku pêşniyar dike ku sê herêmên li ser rûyê erdê hene ku germahiya herî sar e. Ev dever bi gelemperî li Antarktîka, Gronland û Sîbîryayê (Yukaghir Plateau) ne. Ew cîhên herî sar ên li ser gerdûnê tên hesibandin.

Ji me agahî bistîne!

Eger tu bibî abone em ê nûçeyên lezgîn yekser ji maîla te re bişînin.
Eger tu bibî abone te we wateyê ku tu Polîtikaya Malpera Me dipejînî û dîsa tê wê wateyê ku tu Şert û Mercên me qebûl dikî. Tu kendî bixwazî dikarî ji abonetiyê derkevî
Çi Difikirî?
.0
.0
.0
.0
.0
.0
Nûçeya Berê Mîhrîcana Orkêş a Muzîkê ya 3ˊyemîn dest pê kir
Nûçeya Pişt re ROJEVA 9’Ê KANÛNA 2025’AN
Nirxandinek Bike Nirxandinek Bike

Nirxandinek Bike Cancel reply

You must be logged in to post a comment.

Me Bişopîne!

Tu dikarî li ser gelek platforman rûpelên me bişopînî.
FacebookBiecibîne
TwitterBişopîne
PinterestPîn bike
InstagramBişopîne
YoutubeSubscribe
TiktokBişopîne
TelegramBişopîne
Google NewsBişopîne
LinkedInBişopîne
- Frekans -
Ad image
- Frekans -
Ad image

Navarokên Li Pêş

‘Em ê her rojê zimanê xwe ji dagirkeriyê û windabûnê biparêzin’

"Di odeyeke biçûk de, bi komeke biçûk a amadekirina mamosteyan û bi wan tîpên pîroz…

Ji aliyê Stêrk TV

Ciwanan li Kerkûkê xiyaneta malbata Barzanî şermezar kir

Li bajarê Kerkûkê ciwanên Kerkûkê xiyaneta malbata Barzanî bi çalakiyekê şermezar kirin.

Ji aliyê Stêrk TV

Qurbaniyên erdhejê li Berlînê hatin bîranîn

Li paytexta Elmanya Berlînê, kesên ku di erdheja Mereşê de jiyana xwe ji dest dan…

Ji aliyê Stêrk TV

Ev jî di be ku bala te bikşînin

Rojhilata Navîn bi çi dikeve sala nû?

Ji aliyê Stêrk TV

Îmralî; Fenomenolojiya Gravê (12)

Ji aliyê Nurhaq GULBAHAR

Rûsya û Rêxistina Dewletên Tirkîaxêv

Ji aliyê Stêrk TV

Îmralî; Dahurandina pergalê ye -11-

Ji aliyê Nurhaq GULBAHAR
Ya Berê Ya Pişt re
Stêrk TV
Stêrk TV
Stêrk TV

Li Ser Şopa Heqîqetê

Stêrk TV kanaleke pirziman ya nûçeyan e. Zimanê sereke ya kanalê kurdî ye. Kanal bi van zimanan nûçeyan diweşîne; kurmancî, soranî, goranî, hewramî, dimilî û îngilîzî.

Facebook Twitter Youtube Rss Medium
Kategorî
  • Kurdistan
  • Rojane
  • Çand û Hûner
  • Cîhan
  • Jin
  • Civak & Ekolojî
  • Zanist
Rûpel
  • Têkîlî
  • Frekans
  • Derbarê me de
  • Şert û Merc
  • Rêgezên Malperê
  • Kar Xwestin
  • Kunye

© Stêrk TV. Hemû mafê wê parastîne

adbanner
AdBlock Asteng Dike
Malpera me de reklam hene, ji ber vê sedemê malpera me bixin listeya spî ya AdBlock'ê
Temam, ez ê li listeya spî zêde bikim
Hûn bi xêr hatin

Têkevin hesabê xwe

Te paroleya xwe jibîr kir?