Xwendekara Zanîngeha Yuzuncu Yilê ya Wanê Rojîn Kabaîş di 27’ê Îlona 2024’an de winda bû û cenazeyê wê 18 roj piştre hate dîtin. Pirsên têkildarî mirina biguman a Rojîn Kabaîşê jî didomin.
Bi wesîleya salvegera wê li gelek bajaran çalakî hatin lidarxistin. Di çalakiyên ku bi pêşengiya Tevgera Jinên Azad (TJA) hatin lidarxistin de banga dîtina kiryarên mirina biguman û şikandina zincîra bêcezatiyê hate kirin.
AGIRÎ: DARAZ BÊDENG BÛ, EM BÊDENG NABIN
Siyasetmedar û rêxistinên jinan tevlî meşa li Agiriyê bûn. Girseya ku li pêşiya avahiya DEM Partî ya bajêr li hev civiyan, pankarta, “Daraz bêdeng bû, lê em ê bêdeng nebin. Em banga mezinkirina têkoşînê li dijî pergala ku delîlan tune dike, dikin” vekirin.
Girseya ku bi dowîzên “Kiryar diyar in edalet li ku derê ye” ber bi Kolana Cumhuriyetê meşiyan, dirûşmeyên “Jin, jiyan, azadî” û “Neparêze, kiryaran bidarizîne” berzkirin.
Çalakvana TJA’yê Dîlan Boşboga piştî meşê axivî û wiha got: “Ev pêvajo encama piştguhkirinên daraz û pergala serweriya mêr e. Tarîkirina delîlên têkildarî mirina Rojîn, nîşaneya bêcezatiyê ye.”
ŞIRNEX: DNA’YÊN LI SER LAŞÊ ROJÎN YÊ KÎ YE?
Di daxuyaniya li Kolana Hunerê ya navçeya Silopiya ya Şirnexê de pankarta, “Kujer diyar in, edalet li ku derê ye?” hate hilgirtin.
Çalakvana TJA’yê Nafiye Geçgel metna daxuyaniyê xwend. Parlamentera DEM Partiyê Newroz Ûysal jî wiha got: “DNA’yên li ser laşê Rojîn yê kî ne? Heta ku ev neyê ronîkirin, edalet pêk nayê.”
Çalakî bi dirûşmeya “Jin, jiyan, azadî” bi dawî bû.
ÊLÎH: JI BER KU KIRYAR TÊNE PARASTIN, ROJÎN NE LI GEL ME YE
Li Êlihê daxuyaniya bi pêşengiya Meclîsa Jinan a DEM Partî û TJA’yê de pankarta “Daraz bêdeng bû, em ê bêdeng nebin! Kujerên Rojînê çima tên parastin?” hatin hilgirtin.
Hevşaredara Êlihê Gulîstan Sonuk wiha got: “Ev polîtîkayê şerê taybet jinan hedef digire. Bavê Rojînê got, ‘Keça min xwe nakuje’ lê kes nebihîst. Waliyê qeyûmê bi gotina ‘xwe kuşt’ xwest qetlîamê veşêre.”
Daxuyanî bi dirûşmeyên “Jin, jiyan, azadî” û “Kuştinên jinan polîtîk e” bi dawî bû.
AMED: HETA KU JI BO ROJÎN EDALET PÊK WERE LI QADAN BIN
Rêxistinên jinan, xwendekarên zanîngehê, rêxistinên partiya sivîl û STO’yan li Amedê li Qada Şêx Seîd der barê ronîkirina mirina biguman a Rojîn Kabaîş de çalakiya rûniştinê pêk anîn.
Gelek kes tevlî çalakiyê bûn û dirûşmeyên ‘ATK kê diparêze’, ‘Ji bo Rojînê Edalet’ berzkirin.
Hevala Rojîn Kabaîş, Cemîle Eren daxuyanî xwend û da zanîn ku Rojînê întîxar nekiriye û got: “Bêdeng nemînin. Bi bêdengiyê em parçe parçe belav dibin. Êdî bes e. Em ji bo Rojînê li virin. Em ê her tim li vir bin.”
Endama Komîsyona Ji bo Rojîn Kabaîş Edalet, Zelîha Taşkiran di çalakiya der barê ronîkirina mirina biguman a Rojîn Kabaîş de axivî û got ATK’ê agahî veşartine û got: “Rapora otopsiyê 28 rojan hat sekinandin û bi malbat û parêzeran re parve nekirin. Di otopsiyê de DNA’yên aydê du mêran hat dîtin lê nehat tespîtirin ku aydê kê ne û li kîjan beşa beden hatine dîtin. Ev salek bû nehat aşkerakirin û hewl dan serê dosyayê bigirin. Ev saleke em Rojînê dipirsin. Me Rojîn jibîr nekir. Divê îhtîmala êrîşa zayendî bi bandor bê lêkolînkirin. Hewl didin me bêdeng bikin. lê em ê têkoşîna we bidomînin.”
Çalakî bi dirûşmeyan bidawî bû.
EDENE: EM PÎROZIYA JIYANA JINAN DIPARÊZIN
Meclîsa Jinan a DEM Partiyê, TJA li Parka Înonu ya Edeneyê daxuyanî da çapemeniyê. Jinan daxwaza ronîkirina qetilkirina Rojîn Kabaîş û cezakirina kujeran kirin.
Aktîvîsta TJA’yê Şukran Efeturk got, “Eşkerekirina rastiya ku di laşê Rojîn de veşartî ye tê wateya parastina pîroziya jiyana jinan. Em ê bi dengê Rojîn li dijî tarîtiya serdest a mêran li ber xwe bidin.”
RIHA: SÎSTEMA BÊCEZATIYÊ HER ROJ JINAN QETIL DIKE
Platforma Jinan a Rihayê li ber Parka Novada daxuyanî da û pankarta “Çi bi serê Rojînê hat? Ji bo Rojînê edalet!” hilda.
Li ser navê platformê Seval Ûçar axivî û got, “Rojîn yek ji wan jinan e ku her roj ji hêla pergala bêcezatiyê ve tê qetilkirin. Cînayetên jinan ne pirsgirêkek takekesî ye, pirsgirêkek sîstemîk e.”
Daxuyanî bi berzkirina dirûşmeya “Em bêdeng nabin, natirsin, îteat nakin” bi dawî bû.
WAN: XWENDEKAR HETA ATK’Ê MEŞIYAN
Xwendekarên Zanîngeha Yuzuncu Yilê ya Wanê di roja sêyemîn a berxwedana ku ji bo ronîkirina qetilkirina Rojin Kabaîş dane destpêkirin de heta ber Saziya Tipa Edlî (ATK) ya Wanê meşiyan.
Xwendekaran li kampusê pankarta “Welatê me ne cihê windakirin û tinekirina jinê ye”, “Bipirse! Rastiyê derxe holê” û “Xweparastin hebûn e” çalakiya rûniştinê pêk anîn. Xwendekar ji ber ku nehiştin rojnamevan bikevin cihê çalakiyê, ew derketin derveyî kampusê û dirûşmeyên “Çapemeniya azad nayê bêdengkirin” berz kirin.
Di meşa ku bi hezaran kes beşdar bûn de dirûşmeya “Jin jiyan azadî” hate berzkirin.
DÎLOK
Platforma Jinan a Dîlokê li Parka Balikliyê ya navçeya Şahînbeyê daxuyanî da û daxwaza eşkerekirina kujerên Rojîn Kabaiş û hemû jinan kirin. Di daxuyaniyê de pankart û dovîzên “Ji bo Rojîn edalet, ji bo her kesî edalet” hatin hilgirtin û dirûşmeyên “Jin jiyan azadî” û “Ne edaleta mêran, edaleta rastîn” hatin berzkirin.
Endama Platformê Sînem Erener got, “Ji bo qetilkirina Rojîn Kabaîş were ronîkirin, divê lêpirsînek serbixwe, şefaf, bêalî û ji hêla parêzerên jin ve were şopandin bê destpêkirin. Em daxwaz dikin ku DNAya ku li ser cenazeyê Rojîn hatiye dîtin demildest bi raya giştî re were parvekirin. Em daxwaz dikin ku veşartina “mirinên gumanbar” ên qetilkirina jinan bi dawî bibe û hemû qetilkirinên jinan bi awayekî bêalî û bi bandor werin lêkolîn kirin.”
MÛŞ
Bi pêşengiya TJA’yê û beşdariya gelek jin û çalakvanên TJA’yê li Parka Zarokan a Ataturk a Mûşê daxuyanî hate dayin. Di daxuyaniyê de pankarta “Ji bo rastî bên eşkerekirin em li qadan in! Binavkirina mirineke gumanbar a wekî ‘xwekuştin’ veşartina qetilkirina jinan e” hate vekirin.
Endama TJA’yê Muşerref Dag di daxuyaniyê de axivî û got, “Bêdengî ne encama îhtîmaleke dadwerî ye, lê hilbijartinek sîstematîk a ji bo bêqîmetkirina jiyana jinan e. Di vê pêvajoyê de ne tenê delîl, mafê jiyanê yê Rojîn jî hatiye tarîkirin.”
Daxuyanî bi çepik û berzkirina dirûşmeyan bi dawî bû.
