8’ê Adarê ji bo tevahî jinan li çaraliyê cîhanê tê wateya têkoşîna jinên azadîxwaz li hemberî zordestiyê û desthilatê. Lê ji bo Kurdan, ev roj wateyeke taybet vedihewîne. Ji ber ku jinên Kurd pêşengiya têkoşîna azadiyê dikin. Yekîneyên Parastina Jinê (YPJ) sembola vê têkoşînê ne, hem li hember terora reş a DAÎŞ’ê, hem jî li hember hemû cureyên bindestiyê.
YPJ di sala 2012’an de li Rojavayê Kurdistanê hate damezrandin. Di destpêkê de, ew wekî hêzeke parastinê ya herêmî hate dîtin, lê bi demê re bû hêzeke efsanewî ya cîhanê. YPJ’ê ji felsefe û ramanên Rêber Apo û têkoşîna azadiya jinê ya Kurd îlhamê digire. Li gor vê felsefeyê, jinên azad bingeha civakek azad in. Jin pêşenga avakirina civakek demokratîk, dadperwer û hiqûqê ne. Di heman demê de YPJ`ê bi feraseta jina azad ji bo parastina tevahî jinên bindest têkoşîn dimeşîne.
JINA KURD BÛ ÎLHAMA TEVAHÎ JINÊN LI CÎHANÊ
Jina Kurd ne tenê di aliyê çekdarî de her wiha di aliyê siyasî û civakî de bû çavkaniya îlhamê. Bi feraseta jina azad, di nava civakê de bûye çavkaniya heqîqetê. Jina Kurd ne tenê ji bo Kurdan, ji bo tevahiya neteweyên din, ango ji bo tevahiya jinên cîhanê bûye hêza îlhamê. Bi feraseta `Jin, Jiyan, Azadî` re ji Rojhilatî Kurdistanê, heta Efganîstanê, li hemberî zordestiyê serî hildaye.
BI PÊŞENGIYA YPJ`Ê DAÎŞ TÊK ÇÛ
DAÎŞ, di destpêkên sala 2014`an de herêmên gelekî berfereh ji Îraq û Sûriyeyê dagirkiribû. DAÎŞ ne tenê ji bo van herdu welatan, ji bo tevahiya cîhanê xetereyek mezin bû. DAÎŞ`ê bi pêkanînên xwe yên mîna qetilkirin, revandin û bi taybetî revandina jinên Êzidî û firotina wan li bazaran tirsek mezin xistibû nava civakê. Lê bi îrade û israra jina azad, ew feraset ji holê rabû û li Baxozê ew çet bi pêşengiya jina azad têk çûn.
Gelek welatên cîhanê bi wê yekê xeyal dikirin ku ew ê nikaribin li hemberî DAÎŞ’ê bisekinin û li ber xwe bidin. Lê bi hêza YPG û YPJ`ê û bi israra berxwedaniyê li hemberî tarîtiya paşverû berxwedaniyeke efsanewî hat lidar xistin. Bi wê berxwedaniyê re, baweriya wan welatan jî hat guhertin, ku bi israra jina azad, ew tarîtî têk çû.
Kobanê yekem bajare ku DAÎŞ lê têk çûbû. Bajarê ku navê xwe bi berxwedana li hemberî paşverûtiyê nivîsand. Di dawiya sala 2014’an û destpêka 2015`an de bajarê Kobanê bû keleha herî xurt a li hemberî DAÎŞ’ê. 134 roj berxwedaniyeke efsanewî bi pêşengiya jinan hat raberkirin. Bi felsefeya Rêber Apo û rihê azad, ji her çar aliyê Kurdistanê jin li bajarê Kobanê bûn yek û ji bo azadiya hemû jinan dest bi têkoşîneke bêhempa kirin.
Jin bi tilîlî û çekên xwe berxwedaneke bêhempa raber kirin. Ji Zehra Penaberan, heta Arîn Mêrkan, Rêvan Kobanê, Viyan Peyman û gelek jinên pêşeng ji bo azadiya tevahiya jinan li hemberî tarîtiyê li Kobanê li ber xwe dan.
JINA KURD BÛN ÇAVKANIYA ÎLHAMÊ
Arîn Mêrkan ku di 5`ê Cotmehê de li girê Miştenûr bû firîşteya azadiyê, bi rihê jina azad li ser xeta Bêrîtan û Zîlanan çalakiya fedayî pêk anî û xwe di tangên çeteyan de teqand. Rêvan Kobanê, Zozan, Asmîn jî bi heman rihê çalakiya fedayî li cihên cuda li hember tarîtiya DAÎŞ’ê çalakiyên fedaî pêk anîn.
Di salên 2014`an de çeteyan berê xwe dan Şengalê û li hember gelê Êzidî êrîşên qirkirinê pêk anîn. Ji bo tunekirina baweriya Êzidiyan ku koka xwe dispêre dîrokên herî kevnar, bi hezaran jin revandin û li bazaran firotin. Li vir jî DAÎŞ’ê xwe li ber berxwedana YPJ’ê negirt.
Ewil YPJ`ê rêya azadkirina jinan vekir û jiyana bi hezaran jin ji hovîtiyê rizgar kir. Piştre Yekîneyên Parastina Jinên Êzîdî hat damezrandin û têkoşîneke berfireh hat destpêkirin. Ji hemû bawerî, mezheb û olan jin berê xwe dan eniyên şer û li hember tarîtiyê li berxwedan. Di encama vê berxwedanê de Şengal jî ji tarîtiya DAÎŞ’ê hate rizgarkirin.
Ji bo ji holê rakirina DAÎŞ’ê, bi pêşengiya jinan operasyonên berfireh hatin destpêkirin. Bajarên ku DAÎŞ’ê ew kiribûn paytexta xwe, bi pêşengiya jinan hatin rizgarkirin. DAÎŞ’ li Reqa, Minbic, Tebqa, Dêrazorê û di dawiyê de li Baxozê têk çû.
YPJ’ê ne tenê hêzek leşkerî ye, di heman demê de hêzek civakî û siyasî ye jî. Li gorî felsefeya YPJ’ê, civakek azad tenê bi jinên azad dikare were avakirin. Ji ber vê yekê, jinan di nav Rêveberiya Xweser de di biryardan û rêveberiyê de roleke girîng girtine ser milên xwe.
JIN, JIYAN, AZADÎ SEMBOLA TÊKOŞÎNA CÎHANÎ YE
Qetilkirina Jîna Emînî ji aliyê hêzên Îranê ve bû sedema nerazîbûneke mezin û li çaraliyê cîhanê xwepêşandan çêbûn. Dirûşma “Jin, Jiyan, Azadî” bû sembola azadî û berxwedanê. Bi taybetî jin li gelek deverên cîhanê bi vê dirûşmê rabûn ser piyan.
Îro, jinên Kurd, bi taybetî li dijî êrîşên Tirkiyeyê, têkoşîna xwe didomînin. Di van êrîşan de gelek pêşengên jin û şervanên YPJ’ê şehîd bûn. Tevî vê yekê jî, jin berxwedana xwe îro jî bi biryardariyek mezintir didomînin.
Her wiha jinan di êrîşên li ser Bendava Tişrînê de pêşengî kirin û berxwedaneke mezin nîşan dan. Gelek berxwedêr şehîd bûn an jî birîndar bûn, lê berxwedan hîn xurttir bû.
Îro, jinên Kurd bi rihê 8’ê Adarê têkoşîna xwe didomînin û careke din nîşan didin ku têkoşîna azadiyê ji her cure zilmê xurttir e.
