Cigirê Hevserokên Giştî yên DEM Partiyê yê ji Rêxistinkirinê Berpirsyar Mahfuz Guleryuz, der barê derengketinên di Pêvajoya Aştî û Civaka Demokratîk de, statuya Rêber Apo û qanûnên çarçoveyê ya ku rojên dawî herî zêde tê nîqaşkirin ji ANF’ê re axivî.
‘DIRÊJBÛNA VÊ PÊVAJOYÊ VEDIGUHERE KRÎZEKÊ’
Mahfuz Guleryuz, diyar kir ku dirêjbûna pêvajoyê bêhêvîtiya di nav civakê de zêde dike û got, “Piştî temamkirina xebatên komisyona Meclîsê, daxuyaniyên bi vî rengî hatibûn dayîn ku rêziknameya qanûnî dê di demek kurt de were derxistin. Hatibû gotin ku piştî xebatên komisyonê çarçoveya qanûnî dê yekser were amadekirin. Civak hîn jî li benda vê ye. Dirêjbûna pêvajoyê êdî vediguhere pirsgirêkeke cidî, heta krîzekê.”
‘PÊVAJOYÊ DI NAVA NEZELALIYÊ DE HIŞTIN, HÊVIYÊN CIVAKÎ QELS DIKE’
Guleryuz, destnîşan kir ku tevî di ser banga Rêber Apo û gavên Tevgera Azadiya Kurd re salek derbas bûye jî, hikûmetê gaveke şênber neavetiye û got, “Di ser rapora komisyonê re bi mehan dem derbas bû. Tevî vê yekê jî gavên pêwîst nehatin avêtin. Ev rewş bêhêvîtî û fikaran di nav civakê de mezin dike.”
Guleryuz, anî ziman ku hikûmet li şûna siberoja welat esas bigire, pêvajoyê li gorî berjewendiyên partiyê digire dest û ev tişt gotin, “Divê ev mesele ji bo siberoja Tirkiyeyê were destgirtin. Rêvebirina vê bi hesabên teng ên partiyê feydeyê nade kesî. Divê pêvajo bi awayekî zelal were meşandin.”
‘ROLA BIRÊZ OCALAN RAST NAYÊ FÊMKIRIN’
Guleryuz, da xuyakirin ku Tevgera Kurd û civakê bersiv dane banga Rêber Apo, lê belê dewletê heman berpirsiyariyê nîşan neda ye û got, “Birêz Ocalan banga xwe kir. Tevger û civakê xwedî li vê bangê derketin. Pêdiviyên bangê hatin bicih anîn.”
‘DEWLETÊ HÎN JÎ ERKA KU DIKEVE SER MILÊN XWE BI CIH NEANIYE’
Guleryuz, biryara PKK’ê ya fesixkirin û danîna çekan bi bîr xist û diyar kir ku dewletê zemîna hiqûqî ya pêwîst amade nekiriye. Guleryuz got, “PKK’ê biryara fesixkirinê da, daxuyand ku dê çekan deyne û wekî nîşaneya dilovaniyê çekên xwe şewitandin. Peyam zelal bû; ‘Em amade ne.’ Lê belê dewletê hîn jî rêziknameya hiqûqî ya pêwîst çênekiriye.”
Guleryuz, anî ziman ku ji bo pêvajoya berdana çekan mekanîzmaya pêwîst nehatiye avakirin û hikûmet li şûna çareseriyê, nîqaşê dikişîne aliyekî din û wiha domand, “Çek dê li ku derê werin danîn, dê kî wan teslîm bigire, rewşa hiqûqî ya kesên çek berdaye dê çi bibe? Bersiva tu yek ji van nehatiye dayîn.”
‘HETA STATUYA HIQÛQÎ YA BIRÊZ OCALAN ZELAL NEBE EV PÊVAJO DÊ ÇAWA BIMEŞE?’
Guleryuz, got ku Rêber Apo muxatabê sereke yê vê pêvajoyê ye û divê şert û mercên xebatê yên wî werin guhertin. Guleryuz got, “Birêz Ocalan sermuzakerevanê sereke yê vê pêvajoyê ye. Heta statuya wî ya hiqûqî zelal nebe û şert û mercên xebatê yên azad neyên avakirin, ne gengaz e ku ev pêvajo pêş ve biçe.”
‘DIVÊ AKP ÇAVÊN XWE JI VÊ RASTIYÊ RE NEGIRE’
Guleryuz, da zanîn ku DEM Partiyê di nava du salan de bi hezaran civîn û mîtîngên mezin lidar xistiye û diyar kir ku civak aşitiyê dixwaze. Guleryuz got, “Di bi hezaran civînan de, em bi sed hezaran kesan re hatin cem hev. Mîtîngên dawî bi eşkereyî nîşan dan ku civak çi dixwaze. AKP’ê nikare vê tabloyê ji nedîtî ve were.”
Guleryuz, anî ziman ku ji bilî çend partiyên biçûk, beşên cuda yên civakê piştgiriyê didin çareseriya demokratîk û wiha domand, “Jin, ciwan, Elewî, rêxistinên ked û pîşeyî çareseriyê dixwazin. Piraniya civakê li pişt vê pêvajoyê radiweste.”
‘EM BEHSA PÊVAJOYEKÊ KU DÊ BANDORÊ LI SIBEROJA GELÊN TIRKIYEYÊ BIKE DIKIN’
Guleryuz, diyar kir ku nabe pêvajo bibe qurbana hesabên hilbijartinê û ev tişt gotin, “Ev pêvajo nikare bi hesabên siyasî yên biçûk were nirxandin. Em behsa pêvajoyeke dîrokî dikin ku siberoj û jiyana hevpar a gelên Tirkiyeyê eleqedar dike.”
Guleryuz, anî ziman ku nîqaş ne meseleya efûyê ye, çareseriya mayînde ya pirsgirêka Kurd e û got, “Kes efûyê naxwaze. Ev mesele ne mijara efûyê ye. Em behsa çareserkirina encamên ku pirsgirêka Kurd a sed salî afirandine dikin.
Çareserî tenê bi rêziknameyên hiqûqî ya taybet ku her kes bigire nava xwe, gengaz e. Bi cudakirina mirovan li gorî kategoriyan ev pirsgirêk nayê çareserkirin. Ji bo çareseriyê çarçoveyeke hiqûqî ya taybet û berfireh pêwîst e.”
‘EM BEHSA ÇARESERIYA PIRSGIRÊKEKE SED SALÎ DIKIN’
Guleryuz, destnîşan kir ku pêdivî bi rêziknameyeke hiqûqî ya berfireh heye ku hemû encamên pirsgirêka Kurd ji holê rake û got, “Em behsa qanûnek dikin ku dê encamên polîtîkayên înkarê yên sed salî ji holê rake. Çareseriya rast tenê bi nêzîkatiyekê ku tevahiya civakê bigire nav xwe gengaz e.”
