Çarşem, 18 Mijdar 2026
  • Ji Bo Min
  • Favoriyên Min
  • Tomarên Min
  • Dîtinên Min
  • Blog
Video
Podcast
Zindî
Arşîv
Neşeriya Çalakiyan
Stêrk TV
  • DESTPÊK
  • ROJANE

    Qedexeya siyasetê li Îmamoglu hat birîn

    Ji aliyê Stêrk TV

    Çalakiya ji bo azadiya girtiyên nexweş dewam dike

    Ji aliyê Stêrk TV

    Wêneyê nû yê Rêber Apo

    Ji aliyê Stêrk TV

    Çîgdem Kiliçgun Ûçar: Ma cihê girtiyên nexweş hucre ne?

    Ji aliyê Stêrk TV

    Parlamenterê DEM Partiyê çû serdana girtî Evîn Zapsû

    Ji aliyê Stêrk TV

    KNK’ê operasyona dewleta Tirk a li hemberî siyasetmedarên Kurd şermezar kir

    Ji aliyê Stêrk TV
  • KURDISTAN

    Li Mexmûrê Tûrnûvaya Futbolê ya Şehîd Baran Nujiyan destpê kir

    Ji aliyê Stêrk TV

    PJAK: Îran bi dronên xwekuj êrîşî herêma Pêncewînê kir

    Ji aliyê Stêrk TV

    Li Abdananê zêdetirî 3 hezar kes mirinên karkeran protesto kirin

    Ji aliyê Stêrk TV

    Îranê bi topên hewanê êrîşî Qendilê kir

    Ji aliyê Stêrk TV

    Bi girseyî serdana sersaxiya Adsoy hat kirin

    Ji aliyê Stêrk TV

    Di çalakiya YRK’ê de 2 Muxafizên Şoreşê hatin cezakirin

    Ji aliyê Stêrk TV
  • JIN

    Jinan li Qamişloyê komxebata diyalogê lidar xist

    Ji aliyê Stêrk TV

    Li Mûşê ji bo azadiya jinên girtî çalakî hate lidarxistin

    Ji aliyê Stêrk TV

    Li Stenbolê Komîsyona Çavdêrî û Şopandinê ya Aştiyê hate avakirin

    Ji aliyê Stêrk TV

    Jinên Êzidî ji 54 dewlet û saziyan re name şand

    Ji aliyê Stêrk TV

    ‘Ji ber zexta civak û malbatê tundiya li ser jinan tê veşartin’

    Ji aliyê Stêrk TV

    Parêzera Evîn Zapsu: Êşa wê giran e, divê bi lez bê dermankirin

    Ji aliyê Stêrk TV
  • ÇAND Û HÛNER

    Mihrîcana Filman a Rojava ya Navneteweyî di roja 3’yemîn de didome

    Ji aliyê Stêrk TV

    10’emîn Festîvala Navneteweyî ya Şanoya Kolanê li Kerkûkê dest pê kir

    Ji aliyê Stêrk TV

    Omer Bîçer: Divê sînemaya Kurd di pêvajoya aştiyê de hişê dîrokê biafirîne

    Ji aliyê Stêrk TV

    Uysal: Hêza çêker û hevgirtinê ya hunerê dikare tevkariyê li pêvajoya aştiyê bike

    Ji aliyê Stêrk TV

    Rojên Fîlmên Kurd ên Serçavan a 12’emîn bi dawî bû

    Ji aliyê Stêrk TV

    Nagîhan Akarsel li Romayê di Festîvala Çand û Huner de hat bîranîn

    Ji aliyê Stêrk TV
  • CÎHAN
  • YÊN DIN
    • Gotar
    • Civak
    • Rojava
    • Gotar
  • 🔥
  • HEMÛ BAJAR
  • AMED
  • STENBOL
  • BEHDÎNAN
  • ENQERE
  • ROJEV
  • QAMIŞLO
  • KOBANÊ
  • WAN
  • ŞENGAL
  • HESEKÊ
  • ŞIRNEX
  • MÊRDÎN
  • RIHA
  • LEZGÎN
  • ÊLIH
  • COLEMÊRG
Nûçeyên Lezgîn
Li Hewlêrê mirina bi guman a jinekê
Petrola di ser Îranê re ji bo Efganistanê hate birin wê bê lêkolîn
Agahî ji 2 jinên Kurd ên li Îranê hatin binçavkirin nayê wergirtin
Dadgeriya Îranê cezayê darvekirinê yê li 4 çalakgeran hatibû birîn erê kir
Êrîşkarê wêneyên şehîdan hate binçavkirin
Dîtina TîpanAa
Stêrk TVStêrk TV
  • Kurdistan
  • Jin
  • Çand û Hûner
  • Cîhan
  • Rojava
  • Rojane
  • Cîhan
  • Civak & Ekolojî
  • Zanist
  • Ji Bo Min
  • Dîtinên Min
  • Tomarên Min
  • Favoriyên Min
Bigere
  • Kategorî
    • Kurdistan
    • Jin
    • Ciwan
    • Çand û Hûner
    • Cîhan
  • BAJAR
    • HEMÛ BAJAR
    • AMED
    • STENBOL
    • QAMIŞLO
    • ŞEHBA
    • REQA
    • WAN
  • JI BO TE
    • Ji Bo Min
    • Tomarên Min
    • Favoriyên Min
    • Dîtinên Min
  • RÛPEL
    • Podcast
    • Video
    • Wêne
    • Gotar
Hesabê we heye? Têketin
Me bişopîne
© Mafên belavkirinê li ba Stêrk TV parastî ne 2024. Hemû maf parastî ne.
Stêrk TV > Blog > Jin > Di dîroka jinên Kurd de mînakên xweparastinê
Jin

Di dîroka jinên Kurd de mînakên xweparastinê

Di dema qirkirinê de jinên Kurd xwedî li kevneşopî, çand, ziman û jiyana Kurdistanî derketin û xwe parastin.

Stêrk TV
Stêrk TV Dîroka nûkirinê: 22. Gulan 2026 Dema xwendinê: 7 dq.
Parvekirin

Cografya Kurdistanê ji roja destpêkê ya rûdana mejiyê serweriyê û pê ve ew cografya ye ku jin di nava berxwedanê de ne. Di nava herikîna dîrokê de yên ku herî zêde li ber şaristaniya serweran û serweriya mêr rabûn jinên Kurd bûn. Ji parastina eşîra xwe heta bi serhildana li dijî sîstema serwer jinên Kurd her tim di nava xweparastinê de bûn. Li şûna ku dîl bikeve destê dijmin, li şûna ku teslîmî dagirkeran bibin xwe ji zinaran avêtin. Li şûna ku xiyanetê li nirxên xwe bikin berxwedan danî pêşiya xwe û heta dawiyê parastina xwe kirin. Jinên kurd di her qonaxa dîrokê de bûn hêza berxwedanê û pêşengî ji berxwedanê re kirin.

Di dîrokê de berxwedana gelê Kurd nehate nivîsandin, her wiha berxwedana jinên Kurd a ji bo xweparastinê jî nehate nivîsandin. Di demekê de ku zexta qirkirinê li ser xaka Kurdistanê hebû jinên Kurd xwedî li kevneşopî, çand, ziman û jiyana xwe ya Kurdistanî derketin û parastina xwe kirin.

Rêber Apo di pirtûka xwe de ya bi navê “Parastina Gelekî” dibêje, “Lehengî, hêz û çalakbûna jinên Kurd ji kevneşopiya wê ya dîrokî tê.” Eger em bala xwe bidin ser vê kevneşopiya dîrokî;

Ya ku li Helebê mezin bû, neviya Selahattîn Eyyûbî bû, li dijî êrişên Mogol û Xaçî bajarê Helebê kontrol kir, bi rê ve bir û parast Mîrbanû Deyfa Xatûn e. Deyfa Xatûn ku 16 salan Heleb bi rê ve bir, dema ku Mogolan êrişî Helebê kirin, Heleb û gelê wê parast. Pêşengî ji artêşa xwe re kir û ki dijî Mogolan şer kir.

ENCAM YALMÛKÎ

Seroka Civata Tealî ya Jinên Kurd ku yekemîn komeleya Kurd bû û sala 1919’an ava bû Encam Yalmûkî ji bo azadiya gel û jinên Kurd bi çalakiyên demokratîk xebitî û xweparastin kir.

Di merasîma vekirinê ya civatê de ya li Stenbolê li Qada Sûltanahmetê, Encam Yalmûkî axivî û bi van gotinên xwe mînakek ji sekna têgihiştî ya jinên Kurd nîşan da ku mafên Kurdan diparast:

“Xanimno, em Kurd ji dema destpêkirina Îslamiyetê û pê ve ku qewmên cuda kir xwişk û birayê hev, yanî bi sedan sal in dilsozê miletê Tirk e, dostê wan ê herî xurt e, xwişk û birayên wan ên herî bi coş e. Di demekê de ku çarenûsa hemû gelan bi rengekî cuda tê nirxandin û ji her kesî re mafek tê dayin, em jî mafê xwe dixwazin. Ji ber ku bi milyonan Kurd hene û Kurdistaneke mezin heye.”

KEÇA NEGEDEYÎ

Di berxwedana jinên Kurd de yek ji mînakên xweparastinê Keça Negedeyî ye ku di Şoreşa Mahabadê de li refên herî pêş bû. Keça Negedeyî ku li nava malbateke welatparêz mezin bû, ji bo mafên gelê Kurd li ber xwe da ûu di avabûna Komara Mabahadê de roleke mezin lîst. Ev dil a ciwan bi wêrekî û hunera xwe li nava gel de hate naskirin û di têkoşîna neteweyî de para xwe pêk anî.

Rejîma Îranê piştî ku Qazî Mihemed darve kir, ji bo darvekirina Keça Negedeyî jî biryar da. Keça Negedeyî ku li zindanên Îranê rastî êşkence û destdirêjiyê hat, her tim berxwedan tercîh kir. Di êşkenceyê de çavên wê kor bûn, lê belê dest ji berxwedanê berneda. Keça Negedeyî ku hate darvekirin, sekneke mînak a têkoşîna xweparastinê ya jinên Kurd a bi rûmet nîşan da.

NAVÊ MIN LEYLA YE

Û di têkoşîna jinên Kurd de Leyla Qasim yek ji nûnerên sekna têkoşîna xweparastinê ye ku gelek helbestvanên Kurd di helbestên xwe de pesnê wê dan. Leyla ku li Kerkûkê ji dayik bû sala 1971’ê dema li Zanîngeha Bexdayê li beşa civaknasiyê dixwend, bi pirsgirêka kurd û mafên jinan re eleqedar bû. Li hemberî zextên rejîma Baasê yên li hemberî gelê Kurd belavok nivîsî û belav kir. Jinên li derdora xwe perwerde kir û çalakiyên demokratîk lidar xist ku bala jinên Kurd kişand ser xwe.

Leyla Qasim û hevalên wê ji ber ku bersiv ji çalakiyên wan ên demokratîk re nehate dayin, ji Balafirgeha Bexdayê balafir revandin û hewl dan dengê xwe bidin bihîstin. Leyla Qasim li gel hevalên xwe Cevad Hemevendî, Nerîman Fûad Mestî, Hesen Heme Reşîd û Azad Suleyman Mîranî di sala 1974’an de ji aliyê rejîma Baasê ve hatin girtin. Êşkencekaran di dema êşkenceyê de ji Leyla Qasim pirsîn; ‘Tu kî ye, navê hevalên te çi ye?’. Leyla Qasim jî ev bersiv da: “Navê min Leyla ye. Li welatê me mirov bi navê bavê xwe tê naskirin; yanî navê min Leyla Qasim e. Hevalên min gelek in. Ez nizanim bê tu li kîjan ji wan dipirse. Hevalên min; Cemîle li Cezayîrê ye, Clara û Roza li Saksonyayê ye. Tu li kîjan ji wan dipirse?” Li ser vê yekê êşkencekar kir qareqar û jê re got, ‘Tu çawa kete vê rêyê?’

Leyla Qasim jî bi van gotinan bersiv da: “Ez neketim vê rêyê, ez li ser vê rêyê ji dayik bûm. Ez Kawa yê jin im, Çermsor ên li Emerîkayê me, reşik a li Harlemê me. Ez warê şaristaniyê Mezopotamya me. Û ez Leyla Qasim im.”

Leyla Qasim ku mohra xwe li dîrokê xist, beriya bê darvekirin parçeyek ji porê xwe jê kir û ji dayika xwe re şand. Di 12’ê Îlona 1974’an de hate darvekirin. Leyla Qasim di berxwedana xweparastinê ya jinên Kurd de mînakeke lehengiyê ya neteweyî nîşan da.

Li Rojhilatê Kurdistanê berxwedêr Qedem Xêr û Şehnaz Xatûn a ku kincê mêran li xwe kir û bi artêşa ji 500 jinan li dijî Îraniyan şer kir, ji pêşengên jinên Kurd ên berxwedêr in.

Tevgera Azadiyê ya Jinên Kurd ku li cîhanê deng veda, li ser vê mîrateya çanda berxwedana neteweyî û gerdûnî bilind bû.

YÊN HATINE ÊTÎKETKIRIN BEHDÎNAN

Ji me agahî bistîne!

Eger tu bibî abone em ê nûçeyên lezgîn yekser ji maîla te re bişînin.
Eger tu bibî abone te we wateyê ku tu Polîtikaya Malpera Me dipejînî û dîsa tê wê wateyê ku tu Şert û Mercên me qebûl dikî. Tu kendî bixwazî dikarî ji abonetiyê derkevî
Çi Difikirî?
.0
.0
.0
.0
.0
.0
Nûçeya Berê Piştî biryara ‘bûtlana teqez’ li ber avahiyên CHP’ê protesto hatin lidarxistin
Nûçeya Pişt re ROJEVA 22’Ê GULANA 2026’AN
Nirxandinek Bike Nirxandinek Bike

Nirxandinek Bike Cancel reply

You must be logged in to post a comment.

Me Bişopîne!

Tu dikarî li ser gelek platforman rûpelên me bişopînî.
FacebookBiecibîne
TwitterBişopîne
PinterestPîn bike
InstagramBişopîne
YoutubeSubscribe
TiktokBişopîne
TelegramBişopîne
Google NewsBişopîne
LinkedInBişopîne
- Frekans -
Ad image
- Frekans -
Ad image

Navarokên Li Pêş

Komalên Ciwan ‘fermandarê ciwanan’ Ronî Gever bi bîr anî

Koordînasyona Komalên Ciwan femandarê ciwanan Ronî Gever û hevrêyên wî bi bîr anî.

Ji aliyê Stêrk TV

Li Vietnamê bîlançoya lehiyê giran bû: 35 mirî, 5 winda

Li bajarên peravî yên li herêma navîn a Vietnamê, ji ber barana zêde û lehiyê…

Ji aliyê Stêrk TV

Li Hesekê û Şedadê cenazeyên şehîdan hatin veşartin

Li Hesekê û Şedadê bi merasîman 2 şehîd hatin oxirkirin û 2 şehîd hatin bibîranîn.

Ji aliyê Stêrk TV

Ev jî di be ku bala te bikşînin

Jin

Li Colemêrgê li dijî êrîşên zayendî banga ‘têkoşîna birêxistinkirî’ hat kirin

Ji aliyê Stêrk TV
Jin

Jinan li Qamişloyê komxebata diyalogê lidar xist

Ji aliyê Stêrk TV
Jin

Li Mûşê ji bo azadiya jinên girtî çalakî hate lidarxistin

Ji aliyê Stêrk TV
Jin

Li Stenbolê Komîsyona Çavdêrî û Şopandinê ya Aştiyê hate avakirin

Ji aliyê Stêrk TV
Ya Berê Ya Pişt re
Stêrk TV
Stêrk TV
Stêrk TV

Li Ser Şopa Heqîqetê

Stêrk TV ji sala 2009an ve di warên siyasî, civakî, çandî û hunerî de weşanê dike. Bi nêrîna azadiya jinê û avakirina civakeke demokratîk, Stêrk TV xebatên civakî, çandî, hunerî, dîrokî, aborî û yên jîngehê dimeşîne. Di çarçoveya parastin û pêşxistina çand û zimanê Kurdî de, bi zaravayên Kurmancî, Soranî, Kirmanckî û Hewramî nûçe û bernameyên cûrbicûr amade dike û diweşîne. Stêrk TV xizmetê li çand û hunera Kurdî dike.

Facebook Twitter Youtube Rss Medium
Kategorî
  • Kurdistan
  • Rojane
  • Çand û Hûner
  • Cîhan
  • Jin
  • Civak & Ekolojî
  • Zanist
Rûpel
  • Têkîlî
  • Frekans
  • Derbarê me de
  • Şert û Merc
  • Rêgezên Malperê
  • Kar Xwestin
  • Kunye

© Stêrk TV. Hemû mafê wê parastîne

adbanner
AdBlock Asteng Dike
Malpera me de reklam hene, ji ber vê sedemê malpera me bixin listeya spî ya AdBlock'ê
Temam, ez ê li listeya spî zêde bikim
Hûn bi xêr hatin

Têkevin hesabê xwe

Te paroleya xwe jibîr kir?