Wituwêj legel kak Mihemed Xakî le Radyo Diyalog sebaret be kitêbî “Sazmanî Înqîlabî û Kurdistan” [5]
1–î Marsî 2021
Bo numûne Simayîl le nawçey Bane, duwaye ‘Ebdulay Mu’înî le nawçey Gewirkan, mela Aware le dewr û berî Serdeştê degîrê û paş maweyekî kurt ê’dam dekrê. Yanî ewan Ke degene Bekreco, yanî le Bexdaye ke ew xebereyan pê dega ke le Bekreco dademezrên debînin ewe wez’êkî awa hatûwete pêşê. Duwaye le helsengandinêkî giştî ke deken diyar e ewan le kitêbekanyan da basî deken zor ehemîyetyan dawe be amojgarîyekanî rehmetî Celal Talebanî. Maweyek lewê demênnewe û bîr lewe dekenewe be çi şêweyek detwanin biçin peywest bin be hereketî Kurd le Rojhelatî Kurdistan belam boyan derdekewê ew demî be kûjranî ew rêberaney Komîtey Şorişgêr ew îmkane nemawe. Jimareyekî nizîk be penca kes le pêşmergekanî paşmawey ew bizûtnewey Komîtey Şorişgêr be rêberî nemir Qadir Şerîf yan Haşimî Eqlewtulab, Haşimî Heq Teleb lewê debin. Her weha duway maweyekî dî yekêkî dîke lew rêberane be nêwî Kawe Marexanî, Feqê Kawe ewîş dête Bekreco û ew maweyey ke ew têkoşeraney Sazmanî Inqîlabî lewê debin biryar deden çend kar biken; yek hewil û perwerandinî ew pêşmergane wek xwêndewarî fêr kirdin û her weha rahênanyan be ramanî Maotsê Tung û meseley mîlî le rûy tîorîyewe. Lew bareyewe zor numûney cuwan bas deken bo wêne le kempeke da rojnameyekî dîwarî amade deken, yekêk lewane têkoşerêk be nawî kak Sefa wate Siyamek Mueyîdzade ke be xoşîyewe êstaş mawe çunkû destî hebuwe le karî çap û ewane da dênê kitêbêkî Maotsê Tung le 50 nusxeda amade deka ke wek diyarî bîden be pêşmergekan. Yanî yekêk le karekanî ke ew gurûpe lewê deyka karî fikrî bûwe û cige le Bekreco Mam Celal rêgayan bo debînêtewe ke legel rûnakbîran û têkoşeranî siyasî Kurdî danîştûy Silêmanî û Bexda le pêwendî da bin. Diyar e lew maweyeda tesîrêkî yekcar zoryan hebûwe le barî fikrîyewe bo pêşxistinî çepî nasovyetî zor le nzîkewe lewênderê. Bo numûne karyan kirdûwe legel rehmetî Newşîrwan Mistefa, legel kak Fuad Qeredaxî, û kesanî dî ewanîş lew serubendî da le Silêmanî govarêkyan werê xistûwe,govarêkî çepî ke awêney bîrî mektebî siyasî nebûwe bew şêweye belam govarêkî çepî xeyrî Sovyetî bûwe be nawî Rirzgarî ke têyda ew hawrêyaney Sazmanî Înqîlabî zor nûsînyan heye ke be Farsî nûsîwyane û berêz Newşîrwan Mistefa werî gêrawin bo ser Kurdî. Yanî bew şêweye ewan ke naçne Rojhelatî Kurdistan le başûrî Kurdistan û be taybetî le pêwendî legel Mam Celal da demênnewe û her wek pêştirîş basim kird cema’etêkî dîke le Rojhelatî Kurdistan ra dên bo başûr cige le pêşmergekanî paşamwey Komîtey Şorişgêr. Ewan le nawçey xuwarûtirî Rojhelatî Kurdistanewe dêne Helebce û Mam Celal pêşnyar be hawrêyanî Sazmanî Înqîlabî deka ke çend kesyan biçne Helebce û lewê meqerêk bikenewe. Û wa debê ke Dr. Siyaweş Parsanejad be nêwî xwastemenî Dr. cewad û rehmetî ‘Elî Sadqî be nawî xwastemenî Kak Ibrahîm deçne Helebce lewê defterêk dekenewe û le heman katda dû kar deken hem karî siyasî legel ew Kurdaney ke le Rojhelat ra hatûn û hem car car karî nîzamîş bo parastinî xoyan. Û be taybetîş metebêkî pizişkî dayîr deken û Dr. Cewad wate Dr. Siyaweş Parsanejad ke be xoşîyewe êstaş mawe le Alamann dejî qerar deda bê beranber xelk mu’alece bika.
Xakî: Bibûre kak Hesen gerekme le ser Rojhelatî Kurdistan kemêk rawestim
Qazî: Eger îcaze bİdey ba ew beşe tewaw bekem.
Xakî: Fermû:
Qazî: Ewe zor girîng e. Eger çî hemû îmkanat û karhasanîyekanîş Mam
Celal pêkî hênawe Dr. Cewad qerar deda bê ewey tefawet danê û bê ewey pareyek bo karekey werbigrê xizmet be hemû nexoşekan bika û be taybetî le Kitêbekeyda le çend cêga basî ewe deka ke bo xoy hestawe çuwe bê ewey hîç tirsî hebê çûwe nexoşî ser be Barzanî, birîndarî destey Baraznî m’alece kirdûwe.
Xakî: Zor sipas ew mawe hîç diyar e deqîq le barî zemanîyewe, çenêk Sazmanî Inqîlabî Lewê bûwe ewe yek, dû aya hîç pêwendîyekyan legel naw Iranîş meselen legel danişcûwe Kurdekan ke duwayî dêmewe serî ke heta Komele ke duwatir durust debê beşêk lew danşicû Kurdane ke le Taranin yan şwênekanî tirin be bîrubawer birêk temayulyan be Mao heye. Aya ewe tesîrî bûwe? yanî çenêk pêwendîyan bûwe?
Qazî: Ewan ew maweyey ke le Bekreco û le Silêmanî û le Helebce û le Bexda bûn belam merkezyan Bekreco bûwe yanî ew kempey ke Celalîyekanî lê bûwe mektebî siyasî konî Partî Dêmokratî Kurdistanî lê bûwe, ta degeyne Azarî salî 1970 yanî wextêk ke hukûmetî nawendî Iraq legel rêberayetî Barzanî pêk dê û de rastîda lew merheleye da hereketî Mam Celal û ewan binkol debê yanî dewletî Iraq mecbûryan deka delê debê çekekantan da binên. Lew serubendîş da têkoşeranî Sazmanî Înqîlabî ta ew zeman yanî ew dû saley ke Lewê bûn îhtîmalî ewe heye ke pêwendîyan girtbê legel Iranîş, legel naw şarekan. Belam ewe le bîrewerîyekan û le naw kitêbekanyanda bas nekrawe. Duwaye Kobûneweyekî rêberayetî pêk dênin le Bekreco, yanî dû sêyek le rêberanyan ke Le derewey Kurdistanîş bûn, le Kurdistan nebûn le Urûpa ra yek lewane rehmetî Perwîz Wa’îzzde ke duwaye le Taranê kûjra ewanîş dên û kobûneweyekî Sazmanî Inqîlabî le Bekreco pêk dênin û lew kobûneweye da rêberayetî bew netîceye degen ke îdî maneweyan lew merheleye da le başûrî Kurdistan êfêkt û tesîrêkî way nabê baştir waye ke bigwêznewe wiltanî kendaw yanî mîr nişînekanî Kendaw, Kuweyt, Dubey û ew cêgayane û lewê hewl biden be rêgay pêwendî pêkhênan legel kirêkaranî Iranî, ke lew wilatane dejîn bituwanin corêk pêwendî organîk legel ew kirêkarane wate ew beşe le cînî kirêkarî Iranî ke lew wilatanen pêk bênin û kemkem le nêwan ewanda kadir terbîyet biken biçnewe naw xakî Iran. Wekû her le seretawe pêştirîş basim kird le rastîda amancyan ewe bûwe ke rêberî debê biçêtewe naw xakî Iran yanî bizûtnewe debê le naw xakî Iranda rêberayetî bikrê. Ca bew pêye duway ewey ew biryare deden diyare Mam Celalîş û rêberayetî Partî Şorişgêranîş û her weha ew kadre çepaney ke de pêwendî legel ewanda pê geyiştûn be taybetî têkoşerekanî danîştûy Silêmanî û Bexda yarmetîyan deken û her çonêk bê biryar deden be rêgay ew îmkanatey ke Mam Celal heyetî biçin bo wilatanî Xelîc. Yek yek û dû dû berew ewê deron.
dirêjey heye…
